አሳሳቢ ደረጃ የደረሰው ስልታዊ የሆነ በደል በህገ ወጥ የህፃናት ዝውውር ሰለባ በሆኑ ልጆች የተሞሉት የአዲስ አበባ ጎዳናዎች

አብረሃም ከዎላይታ ወደ አዲስ አበባ ስራ ለመፈለግ በደላላዎች ከሚመጡት ህፃናት መካከል አንዱ ነው፡፡ ህፃናቱን ሲያዘዋውሯቸው ጉዞኣቸው የተሸለ ህይወት ፍለጋ እንደሆነ እንዲምኑ ይደረጋሉ፡፡ ግን አዲስ አበባ እንደገባ ልክ እንደሌሎቹ አብርሃም በመንገዶች ዳር የክብደት መለኪያ ሰርቶ ገንዘብ እንዲያስገኝ አዋቂ ሰው አለማምዶታል።

“አዲስ አበባ የመጣሁት ከአንድ ወር በፊት ነው። ጓደኞቼ ጥሩ ክፍያ የሚያስገኝ ሥራ እንደማገኝ ነግረውኝ ነበር የመጣሁት” ሲል አብርሃም ወደ አዲስ አበባ የመጣበትን አጋጣሚ ይናገራል።

ሌላኛው በተመሳሳይ የስራ ዘርፍ ላይ የተሰማራው የ12 ዓመቱ ቴዲ ተስፋዬ፣ የትውልድ ስፍራው ያለው ህይወት ከባድ በመሆኑ ጥሏት ለመሄድ መወሰኑን ገልፆ ቤተሰቦቹ አቅመ ደካማ በመሆናቸው ወደ ትምህርት ቤት ሊልኩት እንዳልቻሉ ገልጧል፡፡

እንደ አብርሃም እና ቴዲ ለአቅመ አካል ያልደረሱ ህፃናት በተለያዩ የከተማዋ ሰፈሮች በተለያየ የስራ ዘርፍ ላይ ተሰማርተው ይገኛሉ፡፡ አዲስ ስታንዳርድ እነዚህን ህፃናት በፒያሳ፣ መገናኛ፣ ሲኤምሲ ሚካኤል፣ ቦሌ እና በሌሎች አካባቢዎች ተመልክታለች፡፡ አብዛኞቹ ህፃናት ከደቡብ ኢትዮጵያ ክልል በተለይም ከዎላይታ ዞን የመጡ ናቸው፡፡

በዎላይታ ሶዶ ዩኒቨርሲቲ የተከታታይ ትምህርት ክፍል ዳይሮከቶሬት ዳይረክቴር የሆኑት ዶክተር ይስሃቅ ጌቾ እና አስራት ወርቁ በ2011 ዓ/ም በዎላይታ ዞን የህጻናት ህገ-ወጥ ዝውውር በተመለከተ ባደረጉት ጥናት መሰረት “በዎላይታ ዞን የህገ-ወጥ የህጻናት ዝውውወር ከሌላው አከባቢ የከፋ ነው፤ አዘዋዋሪዎቹ ህጻናትን ወደ ተለያዩ ቦታዎች በተለይም ወደ ከተማ ለማጓጓዝ የተለያዩ መንገዶችን ይጠቀማሉ፡፡” ስሉ አስረድተዋል።

የዶክተር ይስሃቅና እስራት ጥናት እንደሚያመላክተው ከሆነ በጥናቱ ከተካተቱት ህጻናት መካከል ክፍተኛ መጠን ያላቸው ህጻናት ማለትም ( 57.8 በመቶ ) የሚሆኑ ህጻናት በቤተሰቦቻቸው ውስጥ የኢኮኖሚ ችግር በመኖሩ ችግሩ እንዲስፋፋ የደረገው ዋነኛ ምክኒያት መሆኑን ነው፡፡ “ድህነት ህጻናቱ ከገጠተር ማህበረሰብ ተልይቶ ወደ ከተማው ጎዳና እንዲወደወቁ እድርጋቸዋል፤ ይህም በቀላሉ ርህራሄ በሌላቸው ህገ-ወጥ የህጻናት እዘዋዋሪ እጅ እንዲገቡ እድርጓቸዋል።”

አዲስ ስታንዳርድ በጥሩ ክፍያ ስራ ለመጀመር በማሰብ ቤተሰቦቻቸውን ትተው ወደ አዲስ አበባ የመጡ በርካታ ህፃናትን አነጋግራለች፡፡ አዲስ አበባ ከመጡ በኋላም የተለያዩ ስራዎች ይሰጣቸውና ለሌላ ሰው በትንሽ ክፍያ መስራት ይጀምራሉ፡፡ ርህራሄ በሌላቸው የህጻናት እዘዋዋሪ እጅ ይገባሉ።”

አብርሃም ለአዲስ ስታንዳርድ እንደገለፀው በመንገድ ላይ ሰዎችን የመመዘን ስራን የሚሰራው ለባለሚዛኑ ነው፡፡ የሚዛኑ ባለቤት ስራው በቀን ከሚያስገኘው 30 ብር ገቢ ትንሽ ክፍያ ይከፍለዋል፡፡ “ከሬስሮራንቶች የተራረፈ ምግብ ተቀብለን ምሳችንን እንበላለን፣ አንዳንዴ ደግሞ ምግብ ስለማናገኝ ሳንበላ እንተኛለን” ሲል ገልጧል፡፡

አክሎም እሱ እና ጓደኞቹ በየካ ክፍለ ከተማ ፈረንሳይ ተብሎ በሚጠራው ሰፈር በአንድ ክፍል ውስጥ ታጭቀው እንደሚያድሩ ይናገራል፡፡ አብርሃም እና ጓደኞቹ በአዲስ አበባ ፈተናዎች እየገጠሟቸው ነው። ትምህርታቸውን መከታታል ባለባቸው ዕድሜ በንግድ ስራ ላይ በመሰማራታቸውና ገና ህፃናት በመሆናቸው ለብዝበዛ እና ለጥቃት ተጋልጠዋል።

በፒያሳ በሱቅ ስራ ላይ የተሰማራችው እመቤት ግርማ አብርሃም እና ሌሎች ህፃናት በሱቋ ስፍራ ስለሚውሉ በየቀኑ ይገናኛሉ፡፡ ህፃናት በዚህ ደረጃ ጥቃት ሲደርስባቸው ማየት ያሳዝናል፡፡ ከጉልበት ብዝበዛ ባሻገር ህፃናቱ ለወሲባዊ ጥቃት የተጋለጡ ናቸው፡፡ በእነዚህ ልጆች ላይ ምን ሊከሰት እንደሚችል መንገር በጣም ከባድ ነው” ስትል እመቤት ትናገራለች።

“ብዙውን ጊዜ በሆቴሎች ፊት ቆመው የተረፈ ምግብ ለመቀበል በጅምላ ሲጠባበቁ አያቸዋለሁ፤ የት እንደሚያድሩ ግን እርግጠኛ እይደለሁም፤ አንዳንድ ህጻናት ግን መንገድ ላይ ተኝተው አያለሁ” ስትል እመቤት አክላ ገልፃለች። አብዛኞቹ ልጆች ወደ አዲስ አበባ ከመጡ በኋላ ከወላጆቻቸው አባላት ጋር ያላቸው ግኑኝነት የተቋረጠ ሲሆን ከቤተሰባቸው አባላት ጋርም አያወሩም፡፡

የአዲስ ስታንዳርድ ጋዜጠኛ በመዲናዋ ለሚ ኩራ ክፍለ ከተማ ሲኤምሲ ሚካኤል አካባቢ የክብደት ሚዛን ይዞ የተቀመጠውን ቢኒያም የተባለ የስምንት አመት ህፃን ያነጋገረ ሲሆን ነገር ግን የልጁን እንቅስቃሴ ከሩቅ የሚከታተል ሰው ስለነበር በመፍራት ጋዜጠኛው ለሚጠይቀው ጥያቄዎች ምላሽ መስጠት አልቻለም።

የቀድሞ የዎላይታ ዞን የኮሙዩኒኬሽን መምሪያ ኃላፊ አቶ ፀጋዬ ከልታ ለአዲስ ስታንዳርድ እንደተናገሩት የዞኑ አስተዳደር የህጻናትን ስደት አስመልክቶ ባደረገው ምርመራ ህፃናቱ በአዲስ አበባ የተሻለ ስራ መስራት እንደሚችሉ ቃል በሚገቡላቸው ደላላዎች ነው የሚታለሉት። “የተያዙና ፍርድ ቤት የቀረቡ ደላላዎች ያሉ ሲሆን ህጋዊ እርምጃም እየተወሰደባቸው ነው ብለው ነበር።

ሆኖም “ሁሉም ወደ የአዲስ አበባ የፈለሱ ልጆች የዎላይታ ተወላጆች እንደሆኑ አድርጎ ማቅረብ ስህተት ነው፡፡ ስደት በአገሪቱ ውስጥ ሁሉም ቦታ አለ የዎላይታ የተለየ አይደለም” ሲሉ አክለው ተናግረዋል።

አዲስ ስታንዳርድ በጉዳይ ላይ መረጃ ላማግኘት የአዲስ አበባ ሴቶች፣ ወጣቶች እና ህጻናት ቢሮ እንዲሁም የአዲስ አበባ ፖሊስን ለማነጋገር በተደጋጋሚ የሞከረች ቢሆንም መረጃ ለመስጠት ፍቃደኛ ሳይሆኑ ቀርተዋል ስል አስ የሰራው ዘገባ ያመለክታል። በመንግሥት ሆነ ጉዳዩ በሚመለከታቸው መንግስታዊ ባልሆነ ተቋማት ጭምር ትኩረት የተነፈጉ የእነዚህ ህፃናት ስቃይና የጨለማ ኑሮ እስከመቼ ይዘልቃል የሚለው የብዙዎች ጥያቄ ሆነው ምላሽ ይሻላል❗️
Wolaita Times

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *